Cần luật hóa lại doanh nghiệp Nhà nước

Cần xây dựng chính sách hợp nhất về DNNN. Ảnh internet. Theo phân tích của luật gia Cao Bá Khoát, Giám đốc Công ty TNHH tham mưu KAC, bây chừ chúng ta đang thiếu Luật Sở hữu Nhà nước. Hiện việc xác định Nhà nước giữ bao lăm doanh nghiệp là chưa rõ nên chế định về DNNN cũng chưa rõ ràng. Hiến pháp năm 1992 cũng như Hiến pháp năm 2013 vừa được chuẩn y vẫn giữ nguyên ý kiến kinh tế Nhà nước giữ vai trò chủ đạo. Câu hỏi đặt ra là: Cái gì là chủ đạo? Theo Bộ luật Dân sự, quyền sở hữu bao gồm quyền chiếm hữu, sử dụng và định đoạt. Vậy quốc gia được quyền dùng cái gì, cái gì do Nhà nước định đoạt? Sự không rõ ràng này gây ra nhiều bàn cãi do có các cách hiểu khác nhau, đặc biệt trong Luật Đất đai. Vì thế, chúng ta cần làm rõ vấn đề sở hữu DNNN bằng việc luật hóa DNNN, đưa DNNN chịu sự điều chỉnh như đã có trong Luật DNNN. Luật DNNN được huỷ bỏ nhưng lại không tìm thấy quy định nào quy định cụ thể về DNNN trong Luật Doanh nghiệp 2005 mà quy định chung chung trong chương VII- “Nhóm công ty”. DNNN có đặc thù so với doanh nghiệp tư doanh ở chức năng, nhiệm vụ cũng như chủ sở hữu. Vì thế, khi xem xét ban hành Luật Sở hữu quốc gia cần xây dựng một chương riêng để chế định những đặc thù của DNNN như chức năng, nhiệm vụ, đánh giá hiệu quả, mô hình đại diện chủ sở hữu, phân phối, vấn đề lương tiền thưởng, vấn đề tái cấu trúc lại DNNN. Trên thực tế, quy định điều chỉnh hoạt động DNNN nằm tản mát ở nhiều văn bản (Nghị định 50/2013 về quản lý lao động, lương, tiền thưởng đối với người lao động làm việc trong Công ty TNHH MTV do Nhà nước làm chủ sở hữu; Nghị định 51/2013 về chế độ lương lậu, thù lao, tiền thưởng đối với thành viên HĐTV hoặc Chủ tịch công ty, kiểm soát viên, giám đốc điều hành hoặc giám đốc, phó tổng giám đốc hoặc phó giám đốc, kế toán trưởng trong Công ty TNHH MTV do Nhà nước làm chủ sở hữu...). Hiện nay, việc quản lý DNNN còn nhiều hạn chế, bất cập, nhiều DNNN hoạt động kém hiệu quả, năng lực cạnh tranh yếu kém và hiệu quả kinh dinh chưa cao, đòi hỏi phải xây dựng cơ chế chính sách về DNNN thống nhất, đồng bộ, hợp với nền kinh tế thị trường để phát huy được tính tự chủ, sáng tạo, tự chịu bổn phận của doanh nghiệp và người quản lý doanh nghiệp. Thành thử, chúng ta cần sớm ban hành Luật Sở hữu quốc gia trong đó có chương quy định DNNN. Như vậy mới góp phần hăng hái trong việc phân định rõ tài sản Nhà nước trong doanh nghiệp để áp dụng vào thực tế. Huyền Bảo (ghi)